دانلود پایان نامه

ن محول می کنند. چنانچه هر دو گروه مدیران و سرمایه گذاران به دنبال بیشینه کردن منافع شخصی خود باشند و اعمال نظارت بر عملکرد نماینده نیز مستلزم صرف هزینه باشد، این امر به طور ضمنی حاوی این پیام است که نماینده ممکن است همواره درصدد تأمین منافع مالک و حداکثر کردن ثروت وی نباشد (اصلانی، ۱۳۸۴). از این رو سهامداران به دنبال ابزارهایی برای سنجش عملکرد مدیران از نظر دستیابی به اهدافشان و به تبع آن تصمیم گیری های صحیح اقتصادی هستند.
از سالها قبل ارزیابی عملکرد شرکت بخش عمده ای از مباحث حسابداری، مدیریت و اقتصاد را تشکیل داده است اصولاً عملکرد با هدف رابط مستقیمی‌دارد ارزیابی عملکرد یعنی ارزیابی اینکه شرکت تا چه حدی به اهداف تعیین شده در برنامه های خود دست یافته است نتیجه حاصل شده از ارزیابی عملکرد خود هدف نیست بلکه هدفی برای پیش‌بینی برنامه های آتی و بهبود نقاط قوت و برطرف کردن نقاط ضعف می‌باشد. ارزیابی عملکرد شرکت بدون مدنظر قرار داردن ویژگی تجاری و شرایط حاکم بر بازار کالا و خدمات آن (سنجش و کنترل داده‌ها، ستاندها و فرآیند تولید) و صرف نظر از جایگاهی که شرکت مورد ارزیابی در مجموعه نظام و ساختار اقتصادی کشور از آن برخوردار است در خور توجه نخــواهد بود (قنبری، ۱۳۸۶). اندازه گیری عملکرد مالی پایه و اساس بسیاری از تصمیمات از قبیل پاداش مدیران، قیمت سهام، ریسک سهام، تصمیم گیری مربوط به سرمایه‌گذاری و سایر موارد دیگر است. یکی از اصلی ترین و مهم ترین وظایف مدیران، تصمیم‌گیری است آنها باید برای برنامه‌ریزی، سازماندهی و اجرا تصمیم‌گیری کنند. این تصمیم گیریها باید بر اساس نتایج ارزیابی انجام شده (با معیارهای شاخص عملکرد) متناسب با فرآیندهای کاری سازمان باشد ارزیابی مستمر عملکرد موجب پیدایش اطلاعات مستند بهنگام و با ارزش برای تصمیم گیری مدیران خواهد شد که با هدف ارتقاء سازمان و بهبود فعالیتهای کاری آن در زمینه های گوناگون اتخاذ می‌شوند (خالقی مقدم و برزیده،۱۳۸۲).
براساس نظریه قراردادها، هر واحد تجاری را می توان مجموعه ای از قراردادها میان سهامداران، مدیران، کارکنان، فروشندگان، مشتریان، دولت، اعتباردهندگان و حسابرسان فرض کرد. هر یک از گروه ها، قراردادی جدا با واحد تجاری دارند؛ در این میان مدیران وظیفه اداره واحد تجاری را در راستای تداوم فعالیت واحد تجاری و حفظ افراد طرف قرارداد، نظارت و کنترل بر دریافت ها و پرداخت های هر یک از مشارکت کنندگان قرارداد و در نهایت انتشار اطلاعات برای جذب مشارکت کنندگان جدید در فرآیند قرارداد را به عهده دارد. مدیران واحد تجاری با انتشار اطلاعات میان گروه های مختلف، حداقلی از سطح دانش و آگاهی درباره وضعیت مالی، عملکرد و انعطاف پذیری فراهم می آورد (ساندر۷، ۱۹۹۷)
با پیدایش انقلاب صنعتی و ظهور شرکت های بزرگ و تفکیک مالکیت از مدیریت، لزوم ارزیابی عملکرد مدیران توسط سرمایه گذاران روز به روز اهمیت بیشتری پیدا کرده است. پژوهش های بسیاری در پی یافتن سنجه های مناسب جهت ارزیابی عملکرد مدیران انجام شده و نتایج متعددی حاصل گردیده است. عدم هم سویی منافع طرفین احتمال دست کاری در حساب ها را جهت پوشش عملکرد پایین مدیریت افزایش می دهد. مشکل نمایندگی، ضرورت اعمال کنترل سهام داران بر مدیریت شرکت ها را نشان می دهد. در حالی که نظریه ی نمایندگی، بیانگر وجود تضاد منافع بین سهام داران و مالکان است، نظریه ی مباشرت از بعد دیگری به این قضیه نگاهمی کند.نظریه ی مباشرت با در نظر گرفتن انگیزه های غیرمالی به تاثیر عواملی مانند رضایت روانی، عملکرد موفق، محترم شمردن توانایی و اخلاق کاری بر تصمیم های مدیریتی اشاره دارد(مرادی و همکاران، ۱۳۹۱).

۲-۲-۱- تعریف کارایی
تعاریف متعددی از کارایی صورت گرفته است که به اختصار به چند نمونه از آن ها اشاره می شود:
امرسون۸(۱۹۸۵) کارایی را انجام امری به بهترین طریق به وسیله فرد حائز شرایط در بهترین محل و در مناسبترین وقت تعریف کرده است(مهدی پور، ۱۳۸۵).
اسلینشتر۹ (۱۹۸۸) کارایی را به شرح زیر تعریف نموده است:
۱. کارایی فیزیکی یا مهندسی: عبارت است از رابطه بین کمیت فیزیکی مصرف شده و تولید شده.
۲. کارایی تجاری یا مالی: عبارت است از رابطه بین هزینه و درآمد حاصله.
۳. کارایی اجتماعی یا انسانی: عبارت است از رابطه بین نیروی انسانی مصرف شده و رضایت یا منابع تولید شده(اسلینشتر، ۱۹۸۸)
در واقع عملکرد و کارایی مدیران، با نتیجه ی فعالیت شرکت هایی که رهبری آن ها را به عهده داشته اند ارزیابی می گردد، از این رو، این امر موجب اهمیت یافتن موفقیت یا شکست شرکت برای مدیران می شود. دیلی و همکاران ( ۲۰۰۳ ) معتقدند که مدیران مشتاق به حراست از شهرتشان به عنوان تصمیم گیران خبره هستند. در نتیجه، مدیران سعی می کنند عملکرد مالی (که در برگیرنده ی بازده سهام داران است) را حداکثر کنند(دیلی و همکاران۱۰، ۲۰۰۳).
۲-۳- ارزیابی عملکرد و کارایی مدیریت
اندازه گیری عملکرد پایه بسیاری از تصمیم گیری ها است. یکی از مهم ترین وظایف مدیران، تصمیم گیری های مالی است. مدیران باید برای برنامه ریزی، سازماندهی و اجرا تصمیم گیری کنند و این تصمیم گیری ها الزاما باید بر اساس نتایج ارزیابی های انجام شده و متناسب با فرایندهای کاری سازمان باشد. اگر چه اطلاعات حسابداری شاخص و معیار مناسبی جهت بسیاری از تصمیم گیری ها است، ولی همزمان دارای محدودیت های ذاتی می باشد که استفاده از آن به صورت مطلق ، فرایند ارزیابی عملکرد مالی شرکت ها را با محدودیت های اساسی مواجه می نماید. از سوی دیگر، استفاده از سایر رویکردها در ارزیابی عملکرد مالی شرکت ها که عمدتا متکی به تئوری ها و داده های اقتصادی است و مدیران را در تصمیم گیری های مالی یاری می دهند، به صورت تک بعدی و ایستا می باشند(مشایخی و دهقانی تفتی، ۱۳۸۹).
با شکل گیری مبحث جدایی مالکیت از مدیریت و ایجاد یک تضاد منافع عظیم بین مالکان و مدیران ارزیابی عملکرد شرکت ها و مدیران و رهبران آن ها از موضوعات مورد توجه قشرهای مختلف مثل اعتباردهندگان ، مالکان، دولت و حتی مدیران است. از نظر سهامداران نیز میزان افزایش ثروت چه از طریق افزایش قیمت و ارزش شرکت و چه از طریق سود نقدی حائز اهمیت است . این ارزیابی ها از نظر مدیران به لحاظ ارزیابی عملکرد خودشان و سایر بخش ها و نیز میزان پاداش صحیحی که به آن ها پرداخت می شود و حق مسلم آنهاست حائز اهمیت است.(پژویان، ۱۳۸۱)
موضوع اصلی درتمام تجزیه و تحلیل های سازمانی، عملکرد است و بهبود آن مستلزم اندازه گیری است و ازاین رو سازمانی بدون سیستم ارزیابی عملکرد قابل تصور نیست (بونتیس و همکاران۱۱، ۱۹۹۹). ارزیابی عملکرد در بعد نحوه استفاده از منابع در قالب شاخص های کارایی بیان می شود . معیار های اندازه گیری عملکرد را با توجه به مفاهیم می توان به دو دسته حسابداری و اقتصادی تقسیم کرد . در معیار های حسابداری، عملکرد شرکت با توجه به داده ه ای حسابداری (سود ، رشد سود، سودتقسیمی و …) ارزیابی می شود. در حالی که در معیار های اقتصادی، عملکرد شرکت با توجه به قدرت کسب سود دارایی های موجود، سرمایه گذاری بالقوه و با عنایت به نرخ بازده و نرخ هزینه سرمایه ارزیابی می گردد(رضایی و همکاران، ۱۳۸۹).
اندازه گیری کارایی شرکت ها پایه بسیاری از تصمیم گیری های داخل و خارج از سازمان است. ولی به علت وجود روش های مختلف اندازه گیری که باتوجه به نظام های مختلف وجود دارند، نتیجه این اندازه گیری ها کاملا با هم متفاوت می باشند و نتایج به دست آمده اگر مبنای تصمیم گیری چه در داخل و چه درخارج از سازمان قرار گیرد ، منجر به تصمیماتی متفاوت خواهد گردید(مشایخی و دهقانی تفتی، ۱۳۸۹).
در واقع کارایی مدیران، با نتیجه ی فعالیت شرکت هایی که رهبری آن ها را به عهده داشته اند ارزیابی می گردد، از این رو، این امر موجب اهمیت یافتن موفقیت یا شکست شرکت برای مدیران می شود(مرادی و همکاران، ۱۳۹۱). در واقع مدیران این امرا تشخیص می دهند که تا چه حدی توانسته اند در افزایش ثروت سهامداران نقش داشته باشند(رافیج۱۲ ، ۱۹۹۹). دیلی و همکاران۱۳ ( ۲۰۰۳ ) معتقدند که مدیران مشتاق به حراست از شهرتشان به عنوان تصمیم گیران خبره هستند. در نتیجه، مدیران سعی می کنند عملکرد مالی (که در برگیرنده ی بازده سهام داران است) را حداکثر کنند.
با توجه به اینکه دیدگاه های متفاوتی نسبت به نتایج عملکرد واحدهای انتفاعی وجود دارد، برای سنجش عملکرد و کارایی مدیریت شرکتها، از رویکردهای متفاوتی می توان استفاده کرد که مهم ترین این رویکردها در چهار گروه کلی به شرح زیر تقسیم میشوند(مشایخی و دهقانی تفتی، ۱۳۸۹):
۱. رویکرد حسابداری: همانند سود هرسهم، بازده حقوق صاحبان سهام، روند رشد مبلغ فروش، جریانهای نقدی
۲. رویکرد مدیریت مالی: همانند بازدهی هرسهم، بازده سود سهام ، بازده سرمایه گذاری، قیمت سهام، معادله خط بازار سرمایه و مدل قیمت گذاری داراییهای سرمایه ای
۳. رویکرد اقتصادی: همانند ارزش افزوده اقتصادی ، ارزش افزوده اقتصادی پالایش شده و بهره وری فراگیر.
۴. رویکرد تلفیقی: که حاصل ترکیب ارزش بازار و اطلاعات حسابداری است ، همانند نسبت ، شاخص قیمت به سود، نسبت Q توبین، و نسبت ارزش بازار به ارزش دفتری هر سهم.
در یک تقسیم بندی کلی تر معیارهای عملکرد را می توان به دو گروه مالی و غیر مالی طبقه بندی نمود،معیارهای غیر مالی شامل معیارهای تولیدی، بازاریابی، اداری، وو معیارهای اجتماعی است و نسبتهای مالی از جمله تکنیک هایی است که به عنوان معیار مالی پیشنهاد شده است.
(اشپیگلمن۱۴ ، ۱۹۹۴).
این ارزیابی ها از نظر دولت ها ، بانک ها و مؤسسات مالی اعتباری نیز حائز اهمیت است . اما آن چه بیشتر اهمیت دارد از دید سرمایه گذاران است، زیرا این قشر حاضر نیستند که در شرکت های با ریسک بالا سرمایه گذاری کنند و لذا اگر هم این کار را انجام دهند به ازای ارزش بیشتر، بازدهی بیشتر مورد انتظار خواهد بود.(تقوی، ۱۳۸۱)
عدم کارایی مدیریتی نیز یکی از شاخص های بسیار مهم برای واحد اقتصادی می باشد زیرا در صورت کاهش این شاخص واحد اقتصادی به اهداف خود دست می یابد روشهای اندازه گیری عملکرد مدیریت شرکت و یافتن راهکارهای کنترل عملکرد آنها دارای روش های زیاد و همچنین پیچیدگی های خاص خود می باشد اما یکی از مهم ترین این شاخص ها، نسبت سود خالص بر کل دارایی ها (ROA) می باشد (یوشی ساتو،۲۰۱۲).
۲-۴- نسبت دوپونت ROA))
حدود ۸۵ سال پیش شرکت دوپونت برای درک هرچه بیشتر عملکرد مالی شرکت خود استفاده از مدل و نموداری را آغاز کرد که بوسیله آن روابط متقابل بین نسبت های مالی نشان داده می شد(گلدوین، ۱۹۹۸). پس از آن تحلیلگران مالی از این نمودار استفاده

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید