دانلود پایان نامه

حدود 000/50 تا 000/150 خانوار برای حصول میزان قابل قبول فروش آنها لازم است . اندازه این مراکز 000/300 تا 000/800 فوت مربع می باشد . براساس طبقه بندی انجمن بین المللی مراکز خرید (ICSC) ویژگیهای مراکز خرید منطقه ای به شرح ذیل می باشد :
ـ کاربری فروشگاه ها و واحدهای تجاری : مجموعه ای از مغازه ها و حداقل شامل دو فروشگاه
ـ مساحت GLA : 000/400 تا 000/800 فوت مربع
ـ تعداد کل مغازه ها : 100 واحد
ـ حداقل جمعیت مورد نیاز جهت تامین فروش : 000/150 نفر در محدوده 8 مایلی
ـ مدت زمان رانندگی از مبدا تا مرکز خرید : کمتراز 20 دقیقه
3–1–2–6 ـ مراکز خرید ناحیه ای
معمولا در تعریف مراکز تجاری ـ خدماتی ناحیه ای ، گفته می شود که این مراکز کالاها و خدمات ماهیانه ساکنین را تامین می کنند ، در حالی که مراکز محله ای پاسخگوی خدمات روزانه هستند و مراکز منطقه ای ، خدمات سالانه را عرضه می کنند . البته این تعریف نسبی است و نمی تواند معنایی مطلق داشته باشد . بهترین تعریفب رای مراکز تجاری – خدماتی ناحیه ای ،تنوع و گوناگونی عرضه کالا و خدمات و جنبه نسبتا تخصصی برخی فعالیت ها در آنهاست که به جمعیت بیشتر برای پذیرش سفارش و مشتری نیاز دارند . خصوصیت دیگر مراکز خرید ناحیه ای ، دسترسی آسان به تسهیلات ارتباطی برای جمعیت محلی است ، بطوری که حتی با دوچرخه یا پیاده نیز میتوان به آنها دسترسی یافت .
در گذشته ، در شهرهای بزرگ افسون بر بازار اصلی شهر ، یکی از چند بازار ناحیه ای نیز وجود داشت . که برخی از نیازهای بخشی از ساکنان شهر به کالاهای روزانه و هفتگی و گاه ماهانه را تامین می کرد .
مراکز خرید ناحیه ای عموما در فضایی به مساحت 10 الی 40 جریب احداث می شوند که شعاعی حدود 3 تا 6 مایل را پوشش می دهند . مجتمع های تجاری ناحیه ای معمولا یک یا چند مالک اصلی دارند . خرده فروشی و حراج تولیدات داخلی ، فروشگاه بزرگ تولیدات الکتریکی ، سوپرمارکت ، مبلمان منزل ، لوازم ورزشی و غیره در چنین مراکزی ارائه می شوند . اصولا کالاها و خدماتی که در مراکز مذکور یافت می شوند نسبت به مراکز تجاری محل های ، با تنوع و مقیاس بالاتری عرضه می کردند . در حالت خاص ، مراکز خرید ناحیه ای محل معرفی و اتنقال مد ، ارایه سرگرمی‌های جدید ، رستوران غذاهای خاص و غیره می باشند . یک مرکز خرید ناحیه ای شامل 20 الی 70 مغازه است و حداقل 5000 خانوار برای تامین فروش مطلوب آن لازم است . مساحت این مراکز معمولا بین 000/150 تا 000/300 فوت مربع می باشد و مشتریان آنها از محدوده جغرافیایی وسیعی تامین می شود . براساس طبقه بندی بین المللی مراکز خرید (ICSI) ویژگی های مراکز خرید ناحیه ای به شرح ذیل می باشد :
ـ کاربری فروشگاه ها و واحد های تجاری : سوپرمارکت،فروشگاه تخفیف ویژه ، نمایشگاه
ـ مساحت GLA: 000/100 تا 000/300 فوت مربع
ـ مساحت کل سایت :10 تا 30 جریب
ـ تعدادکل مغازه ها: 40 واحد
ـ حداقل جمعیت مورد نیاز جهت تامین فروش : 000/40 تا 000/150 نفر در محدوده ‌ 3 تا 5 مایل
ـ مدت زمان رانندگی از مبدا تا مرکز خرید : کمتراز 15 دقیقه
3–1–2–7 مراکز خرید محله ای
این مراکز ، مراکز خرده فروشی و خدمات جزئی ، مغازه ها و فروشگاه های کوچک تجاری هستتند که اغلب در قسمت‌ های قدیمی شهرها و تقاطع خیابان ‌های اصلی و محلی ، به صورت نواری در طول خیابان ‌ها مستقر می‌شوند . در بافت های قدیمی،این مراکز همراه با سایر عملکردها ، در گذر اصلی محله یا محل تلاقی گذرها به وجود می‌آمدند .
معمولا در مرکز هر محله ، یک بازار کوجک متشکل از چند فروشگاه مانند خوار و بار فروشی ، قصابی ، میوه فروشی ، نانوایی و غیره وجود دارد . که نیازهای روزانه و هفتگی مردم محل را تامین می کند و در محلات قدیمی ‌تر گاه می‌توان آنها را به صورت مجموعه ‌ای در زیر یک سقف مشاهده نمود . وسعت این مجموعه و تعداد فروشگاه های آن بستگی به وسعت وجمعیت محله دارد .
مراکزخرید محله ای در سطح محله مطرح می شوند که نیازهای خرید روزانه مردم را در شعاع 3 مایلی و در فضایی به مساحت 3 الی 15 جریب تامین می کنند. مراکزتجاری محله ای معمولا دارای مغازه‌های خوار و بارفروشی و یکسری فروشگاه کوچک و متوسط خرده فروشی هستند که مسیرهایی برای عبورپیاده ‌ها جهت دسترسی مناسب به خدمات فوق طراحی می گردد. داروخانه ، بانک ، رستوران ، آرایشگاه ، خشک شویی و خدمات از این قبیل ممکن است در مراکز تجاری محله ای یافت می شوند .
درتوصیف کلی ویژگی های مراکز خرید محله‌ ای چنین آمده است : یک مرکز خرید محله ای معمولا از یک داروخانه ، یک خشک شویی و تعدادی مغازه های کوچک تشکیل شده است و تعداد 1000 خانوار جهت تامین میزان قابل قبول فروش آن ، لازم است. این مراکز با مساحتی حدود 000/100 فوت مربع طراحی می‌شوند .تا شرایط خرید مناسبی را برای مشتریان در یک شعاع 5/1 مایلی فراهم نمایند. معمولا این مراکز از مجموعه ای شامل 15 الی 20 مغازه تشکیل شده اند که در سایتی با مساحت 3 جریب واقع گردیده اند . بر اساس طبقه بندی انجمن بین المللی مراکز خرید (ICSC) ویژگی‌های مراکز خرید محله ای به شرح ذیل می باشد :
ـ کاربری فروشگاه ها و واحدهای جاری : سوپرمارکت
ـ مساحتGLA:000/30تا 000/100 فوت مربع
ـ مساحت کل سایت: 3 تا 10 جریب
ـ تعدادمغازهها: 15 تا 20 واحد
ـ حداقل جمعیت مورد نیاز جهت تامین فروش: 2500 تا 000/40نفردرمحدوده 5/1 مایلی
ـ مدت زمان رانندگی از مبدا تا مرکز خرید : کمتراز 10 دقیقه
مراکزتجاری با کاربری های مختلف :
کاربری های اداری ، خرده فروشی وحتی مسکونی ممکن است در جوار یکدیگر توسعه یابند . در چنین مراکزی سازگاری کاربری ها ، نحوه دسترسی به هریک از آنها ، تراکم مربوط به هر کاربری و تسهیلات مورد نیاز هرکدام حائز اهمیت است.
3–1–2–8 ـ مراکز عرضه کننده کالاهای تخصصی
وسعت این مراکز به اندازه ای معینی محدود نمی شود و شعاع عملکرد آنها ممکن است کوچک یا بسیار بزرگ باشد . در واقع در این فضاها ، کالاهای خاصی عرضه می گردد. به همین علت به بازار کالاهای تخصصی معروفند. برخی از این مراکز به صورت ویژه برای گذراندن اوقات فراغت و پذیرایی اختصاص یافته اند؛اگر طراحی آنها مناسب و بدیع باشد ، در جذب توریست موثر خواهدبود(Arefi, 1999) .
3–1–2–9 ـ بازارهای دورهای
به طور کلی بازارهای دوره ای را می توان در شرایطی که تقاضای جمعیت روستایی به اندازه ای نباشد که بتواند بقای دکان داران دائمی را تضمین کند به عنوان مرحله بینابینی از اقتصاد معیشتی و مراکز تجاری دائمی دانست.
بازارهای دوره ای در خاورمیانه کمیابند و فقط در مناطق حاشیه ای و با تراکم جمعیت نسبتا زیاد مانند سوریه ، آناتولی و ایران خزری وجود داردند. وسعت و دوره زمانی این بازارها به نوع کالای مورد معامله و حجم مبادلات و حوزهی آنها بستگی داشت و در بعضی از شهرها یک روز از هر هفته به تشکیل بازار اختصاص داشت و معمولا این بازار به نام همان روز موسوم می شد ، مانند دوشنبه بازار ، پنجشنبه بازار ، جمعه بازار و غیره. از مهمترین این بازار ها می توان بازارهای منطقه گیلان همچون بازارهای هفتگی هشتپر و آستارا را نامبرد.
باتغییراقتصاد سنتی ، که تغییرات وسیعی در تعاون و همیاری دهقانان پدید آورده است ، بازارهای دوره ای و روستایی به برخی از نیازهای اقتصادی،اجتماعی و فرهنگی دهقانان جواب میدهد و از لحاظ اقتصادی ، آن را با اقتصاد ملی پیوند میدهد . نوعی از بازارهای سالانه نیز وجود داشت که به مناسبت های گوناگون برقرارمی شد. از جمله هنگام نوروز در بسیاری از شهرهای کشور بازارهای ادواری شکل می گیرد.
3–1–2–10 ـ بازارهای محلی
فعالیتهای بازرگانی به شکل ابتدایی از زمانهای پیشین وجود داشته و امروزه نیز در بطن جغرافیایی روستاها و یا در پای حصار شهرها میتوان با چنین فعالیتهای بازرگانی که مبتنی برخرده فروشی کالاهاست،آشنا شد ونمونه بارز آن بازارهای محلی است.
بازارهای محلی در طول تاریخ از عوامل مهم زندگی جوامع ابتدایی و کم رشد بوده و هست ، این بازارها در نواحی غیر مسکونی و درعین حال مطمئن نواحی روستا و شهرها گسترده می شود تا روستائیان یکجا نشین بتوانند فراورده های کشاورزی خود را که مازاد بر احتیاج دارند بفروشند و به جای آن تولیدات غذای شهری ، پوشاک و ابزار آلاتی که در جهت رفع نیازهای زراعی آنهالازم است ، نخرند .نظیر همین بازارها در مسیر جا به جایی فصلی ایلات و رمه گردانان نیزگسترده می شود و کالا و تولیدات حیوانی آنان با تولیدات صنعتی و کالاهای شهری و حتی آن قسم از تولیدات زراعی را که در اختیار جا به ‌جا شوندگان نیست ، معاوضه می گردد . تشکیل این بازارها در فصول معین هماهنگ با حرکت و پویایی اقتصادی روستاهاست و تعطیل آن سکون و رکود خاصی را در روستاها سبب می شود(Hedman, 1980, 38) .
3–1–2–11 بازارچه ها
بازارچه ها از تعداد محدودی مغازه و دکان و خدمات یک محله را در آن عرضه می شود ، تشکیل می گردد.این بازارچه ها تحت تاثیر بازارهای اصلی شهر هستند که در آنها انبار و مسجد و حمام نیز احیاناً یافت می شود . وسعت هر بازار چه و تعداد دکان های آن بستگی به وسعت محله داشت و حوزه نفوذ آن در قلمرو حیطه محله بود.
فضای محله ها و بازارچه ها دو نوع بود. نخست به صورت میدان کوچک و دوم به صورت یک گذربود که بخشی از معبر اصلی محله قرار داشت. اکثر شهرهای بزرگ و متوسط ایران دارای بازار چه های متعددی در هر محله بود . در محله های اقلیت های مذهبی به ویژه گتوها بازارچه ها دارای اهمیت بیشتری بودند.
3 ـ 1 ـ 3 ـ انواع مراکز خرید از نظر اقلیم
ساخت بازار سنتی از عوامل اقلیمی متاثر شده ، مصالح بومی و سیستم ساختمانی بازار را تحت نفوذ خود قرار میدهد. جرزهای باربر خشتی آجری و سنگی و گلی و پوشش های گنبدی از خشت و آجر در مناطق گرم و خشک و پوشش های شیبدار از سفال و چوب در مناطق شمالی ، استخوان بندی بازار را تشکیل می دهند.
مقتضیات اقلیمی و جغرافیایی از دو طریق مستقیم و غیر مستقیم در شکل بازار ها تاثیر گذاشته اند. تاثیر مستقیم آنها بیشتر در فرم کالبدی و جزئیات معماری بازارها تجلی کرده است و بازارهای فلات مرکزی ، بازارهای کویری و حاشیه کویر ، بازارهای نقاط سرد و کوهستانی ، بازارهای نقاط گرم و مرطوب و بازارهای نقاط معتدل بارانی را بوجود آورده است.
انواع مراکزخرید از نظر اقلیم عبارتند از:
ـ بازارهای مناطق گرم وخشک
ـ بازارهای مناطق سردوکوهستانی
ـ بازارهای مناطق گرم و مرطوب
ـ بازارهای مناطق مرطوب و پر باران.
3–1–3–1 بازار های مناطق گرم و خشک
به دلیل آب و هوای گرم و خشکی که این مناطق دارا هستند ، در طرح بازارهایشان با به جریان انداختن طبیعی هوا و خشک کردن داخل بازار ها به وسیله آن ، استفاده شده است .از این نوع بازار ها میتوان بازارهای کرمان ، یزد ، اصفهان ، کاشان ، شیراز و شهرهایی که دارای آب و هوای گرم و خشک هستند را نام برد که دارای استخوانبندی آجری و یا پوششهای گنبدی شکل می باشند.
3–1–3–2 بازارهای مناطق سرد وکوهستانی
این بازار ها طوری ساخته شده اند که از جریان یافتن هوای سرد خارج به داخل بازار و بالعکس ممانعت می کند ، در نتیجه هوای داخل بازار ها عموماً گرم و مطبوع باقی می ماند. نمونه این بازارها را می توان در شهر تبریز و همدان مشاهده نمود.
3–1–3–3 بازارهای مناطق گرم و مرطوب
بازارهای نقاط گرم و مرطوب مانند بازار بوشهر ، بازار برازجان و غیره. معمولاً پوشش

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید