دانلود پایان نامه

3 ـ 4 ـ معیارهای مکان یابی مراکز خرید
یکی از اولین شرایط ایجاد یک مرکز خرید موفق ، مناسب بودن مکان آن می باشد. در اینجا مکان استقرار مرکز خرید ، از نظر جغرافیایی مورد بحث و بررسی قرار گرفته است و محدوده ای را شامل میشود که موقعیت اقتصادی مناسب تری دارد . انتخاب محل یک مرکز خرید ، به دنبال بررسی ای اقتصادی انجام میشود. زمانی که دو قطعه زمین که از هر جهت با هم برابری دارند در نظر داشته باشیم ، آن زمین که وضع اقتصادی مناسبتری دارد باید مورد توجه واقع شود. به همین دلیل ، قبل از هرگونه فعالیت در زمینه برنامه ریزی باید یک ارزیابی کلی از منطقه تجاری پیشبینی شده،به عمل آورد.
چنانچه زمین قبلاً انتخاب شده باشد ، این سوال مطرح است که آیا برای ایجاد یک مرکز خرید مناسب است یا خیر ؟ در صورتی که پاسخ مثبت باشد ، باید سایر مشخصات زمین بررسی شود و اگر زمین قبلاً انتخاب نشده باشد باید مطالعه اقتصادی مناسبی در منطقه به عمل آید تا بهترین عمل انتخاب شود . مطالعاتی که در زمینه مکان یابی انجام میگیرد شامل موارد زیر است :
دسترسی ، پتانسیل فروش ، پتانسیل رشد منطقه
3 ـ 4 ـ 1 ـ دسترسی9
یک مرکز خرید ، به سبب آنکه مورد استفاده عموم مردم یکشهر ، منطقه یا محلهق رار می گیرد ، باید از نظر سهولت و سرعت دسترسی و نحوه ارتباط با نقاط مختلف مورد بررسی قرار می گیرد.
3 ـ 4 ـ 2ـ پتانسیل فروش
عبارت است از میزان فروش منطقه نسبت به میزان رشد جمعیت و درآمد آن ، بنابراین در بررسی پتانسیل فروش ، باید موارد ذیل مورد مطالعه قرارگیرد :
تحلیل جمعیتی منطقه ، میزان درآمد ، موقعیت و وضعیت فروشگاههای مجاور
3 ـ 4 ـ 3ـ پتانسیل رشد منطقه
این خصوصیت را میتوان از بررسی آمار جمعیتی سالهای گذشته و مقایسه آن با میزان جمعیت فعلی منطقه بررسی نمود و پیشبینیه ای لازم را جهت مطالعات مکان یابی بررسی کرد.
3 ـ 5 ـ سرانه کاربری تجاری
افراد، خانوارها و مؤسسات برای رفع نیازهای خود، خریدار کالاهای مصرفی تجهیزاتی هستند که به وسیله‌ی واحدهای دیگری تولید وعرضه می شود. توزیع کالا جز در موارد استثنایی مراحل مختلفی را دست کم در سطح تجارت عمده یا نیمه عمده وجزء طی می کند.
یکی از کاربری های مهم شهری کاربری تجاری است که فعالیت های دیگر شهر را نیز تحت تاثیر قرار می دهد. زمین مورد نیاز برای کاربری تجاری به شعاع عملکرد آن بستگی دارد که از سطح واحد همسایگی شروع وتا منطقه شهری و بالاتر از آنرا شامل می شود. کاربری تجاری عبارت است ازساختمان هایی که اشخاص در آن کار تجاری می کنند، خدمات شخصی دریافت می کنند، خوراک وکالا می خرند. کاربری فضاهایی مانند ساختمانهای اداری وحرفه‌ای، فروشگاهها وانبارهای غیر صنعتی، در این طبقه قرار می گیرند. کاربری تجاری بزرگ شامل ساختمان های تجاری بزرگ است که در آن بیش از صد نفر در سطح بالاتر یا پایین تر از سطح خیابان، برای خرید اجتماع می کنند(لینچ، 1372، ص 97).
کالاهای مصرفی بر حسب طبیعت آنها به صورت جزیی و روزانه یا به فاصله های زمانی کم وبیش طولانی خریداری می شوند : هفتگی، ماهیانه، سالیانه و یا بیشتر. امری که تراکم ومکان یابی واحدهای تجاری را بر حسب نوع آنها ناگزیر می سازد وآنها نیز به نوبه خود همراه با شبکه تردد وسایل نقلیه، منطقه جاذبه ی موسوم به مشتری های همیشگی را تعیین می کنند. متوسط استاندارد انواع واحدهای تجاری شهر به نسبت هر ساکن شهری حدود 5 متر مربع در نظر گرفته می شوند.
گاهی مجموعه سرانه تجاری، آموزشی واداری تا 11 متر مربع نیز بیان شده است. با توجه به تنوع مشاغل تجاری در شهرهای مختلف آن، می‌توان مجموعه ای از واحدهای تجاری را تحت عناوین زیر تقسیم بندی کرد و سرانه های زمین را به نسبت آنها در سطوح مختلف شهر پیشنهاد نمود:
جدول3 ـ 1: سرانههایزمینرابهنسبتآنهادرسطوحمختلف
نوع واحد تجاری
سرانه زمین بر حسب مترمربع
تا 20000 نفر
خرده فروشی
0.6
عمده فروشی
0.6
مشاغل خدمات عمومی
0.2
دفاتر خصوصی
0.1
خدمات حمل ونقل
0.35
بانکها
0.2
صنایع وکارگاه های سبک
0.5
هتل ها وسالن های غذاخوری
0.25
جمع
2.8
با توجه به آنکه سرانه فوق، حداقل احتیاج برای تاسیسات تجاری می باشند، به طور متوسط سرانه تجاری را می توان بین 3 تا5 متر مربع پیشنهاد داد. خاصه آنکه نسبت به نقش و وظیفه شهر، تعداد مورد نیاز اماکن تجاری آن متفاوت می باشد.
سرانه پیشنهادی برای مرکز تجاری محله ای : 0.36 متر مربع برای هرنفر
سرانه پیشنهادی برای مرکز تجاری ناحیه ای:0.34 متر مربع برای هر نفر(نویفرت).
3 ـ 6 ـ معیارهای مکان یابی مراکز تجاری
مطالعات امکان سنجی و بازاریابی، میزان عملی بودن اجرای پروژه‌ی مرکز خرید را در یک محدوده تجاری مشخص می کنند، اما مکان دقیق سایت را برای احداث مجموعه‌ی مورد نظر پیشنهاد نمی دهند. انتخاب سایت، یک عامل کلیدی ومهم در موفقیت مراکز خرید ومجتمع های تجاری است. عوامل متعددی در انتخاب سایت مرکز خرید، موثر می باشند. مواردی از قبیل اندازه، شکل، توپوگرافی10، وضعیت زهکشی، تاسیسات وملاحظات منطقه بندی(House design, 1977, No 75) .
3 ـ 7 ـملاحظات اولیه در مورد ایجاد مراکز تجاری
3 ـ 7 ـ 1 ـاستقرار در محل مناسب
اولین مرحله بدست آوردن مکان مجموعه است. یکی از مهمترین مسائل پیش از تملک مجموعه باید انجام داد کسب آگاهی دقیق از امکانات موجود است. خاک، امکانات فاضلابهای بهداشتی، زهکشی خطوط گاز، آب و برق بررسی و نقشه شهرسازی تهیه و امکانات و محدودیت های شهری مشخص گردند.
مورد دیگر بررسی موقعیت اقتصادی محدوده و همچنین امکانات دسترسی به زمین مجموعه است و اینکه حوزه نفوذ مجموعه چه حجمی از خانوار و جمعیت را تحت پوشش قرار می دهد. مکان مجموعه باید به اندازه ای باشد که با نیازهای برنامه ریزی طرح تطبیق داشته باشد.
3 ـ 7 ـ 2 ـبررسی اقتصادی
مطالعات اقتصادی مورد نیاز و تحلیل افتصادی بازار باید شامل موارد زیر باشد :
– دسترسی و نزدیکی به بزرگراه های منطقه ای و اصلی موجود
– نزدیکی سایر راه های فرعی به مجموعه
– تحلیل روند رشد جمعیت در آینده و پیش بینی درآمد ساکنین در محدوده مجموعه
– تحلیل کلی سرانه مخارج در محدوده مجموعه
– برآورد زمان رانندگی و پیاده روی با محاسبه فواصل زمانی 5، 10 و 15 دقیقه ای از مرکز
– بررسی انواع مختلف فروشگاه های اصلی و کالاهای اختصاصی مورد نیاز منطقه
– تحلیل تأثیر مرکز طراحی شده بر کاهش فروشگاه های محلی و خرده فروشی های موجود
– تحلیل حجم فروش بالقوه قابل پیش بینی در طی یک دوره 10 ساله
– تشخیص این مسأله که مرکز خرید اصلی دیگری در محدوده مرکز طراحی نشده است.
3 ـ 7 ـ 3 ـ تحلیل جمعیت منطقه
تراکم جمعیت یک منطقه ارتباط مستقیم با تعداد واحد های تجاری آن دارد به عبارت دیگر هر چه میزان تراکم جمعیت در یک منطقه بالاتر باشد نیاز به واحد های تجاری بیشتر می شود. ضمنا برای توسعه آنی مرکز تجاری نیاز به پیش بینی جمعیت آینده منطقه نیز می باشد.(Burckhardt, 1976, 84) .
3 ـ 7 ـ 4 ـ میزان درآمد خانوار
با بررسی میزان درآمد می توان سطح اجتماعی افراد یک منطقه را تعیین کرد و بر اساس آن نوع اجناس مورد نیاز فروشگاه ها را مشخص نمود. البته این مساله به عنوان یک اصل کلی نیست ولی می تواند ملاکی برای ایجاد تعادل به شمار آید.
3 ـ 7 ـ 5 ـ وضعیت فروشگاه های منطقه
تعیین وضعیت فروشگاه های موجود درمنطقه جهت بررسی پتانسیل فروش بسیار مهم است زیرا میزان فروش و نوع کالایی که به فروش می رسانند و میزان نیاز منطقه به آن کالا نمایانگر این نکته است که میزان عرضه و تقاضا در مورد یک کالای خاص چگونه است.
3 ـ 7 ـ 6 ـ جذابیت مرکز تجاری برای مراجعین
جهت ایجاد این جاذبه از عوامل گوناگونی می توان بهره برد. این عوامل به دو گروه اصلی تقسیم می شوندکه شامل بصری و غیر بصری می شوند.
3 ـ 7 ـ 6 ـ 1 ـ عوامل بصری
عوامل بصری عواملی هستند که به واسطه مشاهده مراجعین باعث جذب آنان می شوند این عوامل عبارتند از :
– عوامل جذاب در طراحی مرکز تجاری
– تبلیغات
– ترافیک پیاده در مرکز تجاری
عوامل جذاب در طراحی مرکز تجاری شامل نما و ظاهر خارجی ساختمان و دکوراسیون و نمای داخلی ساختمان می باشد. نمای خارجی ساختمان باید کاملا جلب توجه نمایدو در این رابطه توجه به فضاهای باز و حجمو نمای خارجی مجموعه ضروری است.
الف) طراحی فضای باز مجموعه : جهت این منظور می توان از المان هایی نظیر آب نما، مجسمه و فضاهای سبز بهره برد.
ب) حجم و نمای خارجی مجموعه : طراحی نما واحجام زیبا عامل مهمی در جذب مشتری به مجموعه می باشد. این عامل بایستی نمایانگر عملکرد مجموعه و شخصیت آن باشد.
ج) طراحی نمای خارجی فروشگاه ها : طراحی نمای خارجی فروشگاه ها به گونه ای باشد که علاوه بر منحصد به فرد بودن و داشتن هماهنگی با نوع فروشگاه با محیط و فروشگاه های مجاور خود نیز تلفیق شود(مجله فرآیند معماری، شماره 3).
3 ـ 8 ـ انواع ورودی های فروشگاه
در طراحی ورودی ها از طرح های ممکن چهار نوع اساسی وجود دارد که عبارتند از :
الف) ورودی صاف: ویترین مغازه تاحد امکان در جلو و به صورت صاف در خط مستقیم ساخته می شود. این نوع ویترین برای فروشگاه های مواد غذایی، دارویی، گل فروشی ومطبوعات مناسب است و مزیت آن استفاده حد اکثر از فضای داخلی و نزدیکی به خریداران می باشد.
ب) ورودی شکسته و منحنی : در این نوع وردی محوطه ای در مقابل مغازه ایجاد می شود که فضای بین مغازه ومعبر ایجاد می کند . از مزایای این نوع ورودی امکان جستجوی بهتر برای مشتری، جداسازی او از تردد معبرمقابل، افزایش سطح ویترین، امکان ایجاد حفاظ در برابر هوای نامناسب و تابش آفتاب می باشد و عیب آن کم کردن فضای داخل فروشگاه می باشد.
ج) ورودی جلو بسته : در این نوع ورودی جلوی مغازه کاملا بسته و تنها ویترین های کوچکی در نظر گرفته می شود. این ویترین ها جهت کالاهای تجملاتی و گران قیمت مانند جواهرآلات، عتیقه جات مناسب بوده است.
د) ورودی جلو باز : در این نوع ورودی قسمت جلوی مغازه کاملا باز و بدون شیشه می باشد. این نوع ورودی جهت کالاهای حجیم و کالاهایی مانند میوه و مواد غذایی مناسب است.
سایر ملاحظات در طراحی ورودی :
1- قابلیت دسترسی
2- سطوح ویترین ها
3- نوشتار
4- انتخاب رنگ
5- تابلوها(نویفرت).
3 ـ 9 ـ طراحی داخل فروشگاه ها
نحوه چیدمان کالا باید به گونه ای باشد که خریدار به سادگی بتواند کالای مورد نظر خود را انتخاب نموده و همچنین توجه او را به خود جلب نماید، همچنین در تردد مشتری ایجاد مشکل نکند.
الف) حیاط های مرکزی و بازارچه ها : حیاط های مرکزی عناصر مهم و با ارزشی هستند که باید در طراحی آنها دقت فراوانی کرد. حیاط های مرکزی باید در مکان هایی واقع شوند که تعداد آنها تا حد امکان کم بوده و به گونه ای طراحی شوند که از ماهیت اصلی ساختمان نکاهند.
باید توجه شود که دبد طبقات فوقانی و بالعکس از طریق حیاط های مرکزی تأمین شود. حیاط و یا حیاط های مرکزی اصلی باید کانون جذب خریداران و دیدار کنندگان باشد. آنها تصویری از این حیاط های مرکزی را به همراه خود خواهند برد و همواره آن را به یاد خواهند داشت.
تمرکز آنها بر ایجاد یژگی هایی تهییج کننده ای نظیر اشیای نورانی، به خصوص فواره های مجسمه ای شکل، چشم انداز پلکان های ویژه، پله برقی، آسانسورهای شیشه ای باز و کارهای هنری استوار شده

دسته‌ها: No category

دیدگاهتان را بنویسید